CIĄG DALSZY GOSPODARKI MATERIAŁOWEJ

CIĄG DALSZY GOSPODARKI MATERIAŁOWEJ

Na początku obliczanie zapotrzebowania na materiał. W tym miejscu warto rozbudować zadanie o elementy powtórzeniowe z poprzednich lekcji.

Wzór: Za=Zu+Zk-Zp                                                                       

Za – zapotrzebowanie na materiał

Zu – zużycie materiału

Zk – zapas na koniec okresu

Zp – zapas na początek okresu

Ćwiczenie.

Oblicz zapotrzebowanie na materiał dla przedsiębiorstwa, które w przyszłym kwartale planuje wyprodukować 3000 szt. łożysk z brązu o ciężarze jednostkowym 27 kg. W procesie produkcyjnym powstają straty brązu wynoszące 10% w stosunku do normy zużycia.

Nt=(Zt*100)/(100-Ws)

W ostatnim okresie dostawy materiału następowały kolejno po: 22,18,16,20,24 dniach. Czas potrzebny na przygotowanie materiału wynosi 2 dni. Kierownik działu zaopatrzenia przyjął założenie, że zapas na początek okresu jest równy zapasowi maksymalnemu, a na koniec okresu zapasowi minimalnemu.

Potrzebujemy normy technicznej zużycia materiału na jedno łożysko:

Nt=(27kg*100)/(100-10)=30 kg

Zużycie kwartalne wynosi więc: 30kg*3000szt=90000kg

Do obliczenia zapasu minimalnego i maksymalnego potrzebujemy zużycia dziennego:

Zd=90000kg/90dni=1000kg

Następnie obliczamy średni cykl dostaw:

D=(22+18+16+20+24)/5=20dni

Obliczamy odchylenie od średniego cyklu dostaw:

(2+2+4+0+4)/5=2

Dodajemy 2 dni na przygotowanie materiału:

d=2dni+2dni=4dni

Obliczamy zapasy:

Zmin=4dni*1000kg=4000kg=Zk

Zmax=(20dni*1000kg)+4000kg=24000kg=Zp

Obliczamy zapotrzebowanie:

Za=90000kg+4000kg-24000kg=70000kg

Kolejnym zadaniem może być wypełnienie przez uczniów zamówienia na materiał. Następnie ćwiczenie związane z zarządzaniem zapasami materiałowymi. Proponuję rozwiązać ćwiczenie z ustalaniem powierzchni magazynowej.

V=Pa*N

V - pojemność magazynu

Pa - powierzchnia składowa

N - norma składowania

P=(V*T)/Rd lub P=V*Ro

P – przepustowość magazynu w określonym czasie

T – liczba dni

Rd – wskaźnik rotacji w dniach

Ro – wskaźnik rotacji w liczbie obrotów

Ćwiczenie.

Oblicz roczną przepustowość magazynu, którego powierzchnia składowa wynosi 2000m2. Norma składowania dla materiałów to 500kg/m², obrót magazynu w ubiegłym roku wyniósł 540000kg., a średni zapas 90000 kg.

Obliczamy objętość magazynu:

V=2000m²*500kg/m²=1000000kg

Obliczamy któryś ze wskaźników rotacji:

Ro=540000kg/90000kg=6razy

lub

Rd=(90000kg*360)/540000kg=60dni

Obliczamy przepustowość roczną:

P=1000000kg*6razy=6000000kg

lub

P=(1000000kg*360dni)/60dni=6000000kg

ZAPASY MATERIAŁOWE

ZAPASY MATERIAŁOWE

Zapasy materiałowe to bardzo ważny element gospodarki materiałowej, bo to przecież dla przedsiębiorstw przemysłowych ogromne pieniążki. Zajęcia zaczynam od rysunku magazynu.

Lubię rysować na lekcjach, bo rozwija to moją kreatywność i pozwala wprowadzić niestandardowe, budzące zainteresowanie elementy metodyczne. Przy okazji rysunku rozmawiamy o potrzebie gromadzenia zapasów i funkcji zapasów, oraz racjonalnych jego wielkościach.

Przechodzimy do wyliczeń norm zapasu. Na początek przeciętne zużycie dzienne, później średni cykl dostaw i odchylenie bezwzględne od średniego cyklu dostaw, które może być przydatne dla obliczenia zapasu minimalnego. Mając wszystkie dane obliczymy wszystkie poziomy zapasu materiałowego.

Ćw.1

Oblicz zapas bieżący, zapas minimalny, zapas maksymalny oraz normę zapasu wiedząc, że w ostatnim roku zużyto 18000 kg. materiałów, czas potrzebny na przygotowanie materiałów wynosi 3 dni, a dostawy następowały w następujących okresach: 56, 62, 48, 54, 61 i 49 dni.

ZAOPATRZENIE I GOSPODARKA MATERIAŁOWA

Zaopatrzenie i gospodarka materiałowa

Zajęcia z gospodarki materiałowej robię tuż przed „działalnością produkcyjną”. Stosuję podręcznik „Funkcjonowanie Przedsiębiorstw”, D. Dębski, P. Dębski, który uważam za średni, ale na rynku książek dla szkół średnich nie znajduję dobrych propozycji (wyjątek to wydawnictwo p. Padurek, ale to nie ten przedmiot). W w.w. podręczniku „gospodarowanie zapasami” to odrębny dział, a „charakterystyka działalności” jest wcześniej, więc ja osobiście sobie to mieszam. Wszystko co dotyczy konkretnego rodzaju działalności wkładam w osobny worek.

Zaczynamy od definicji zapasów, surowców i materiałów. Dalej – konieczność gromadzenia i utrzymywania zapasów oraz rodzaje zapasów. Tutaj można podeprzeć się podręcznikiem, wykorzystując ćwiczenia, które dosyć fajnie systematyzują wiedzę. Wymienia się różnego rodzaju materiały, które trzeba zakwalifikować do poszczególnych grup. Niektóre mogą stanowić problem dla młodzieży w szkole średniej, ale jest okazja na zdobycie nowej wiedzy (np.: pokost, tkanina azbestowa, łożyska toczne). Później robimy „zadania gospodarki materiałowej”, które szczegółowo omawiam i wymagam na sprawdzianie. „Zadania i organizacja służb zaopatrzenia” stanowią płynną kontynuację. Ponieważ rozpoczynając te zajęcia, uczniowie mają mało doświadczenia ze schematami organizacyjnymi przedsiębiorstw, więc trzeba tutaj wprowadzić to zagadnienie i od razu przeprowadzić ćwiczenia w budowaniu organizacji wydziałów związanych z zaopatrzeniem. Przechodzimy do „doboru i normowania zużycia materiałów” i tutaj trzeba zrobić kilka prostych ćwiczeń obliczeniowych (zmora większości uczniów mojej szkoły). Najpierw na przykładzie tłumaczę: normę techniczną, zużycie teoretyczne i straty materiału.

Przykład

Prowadzimy przedsiębiorstwo zajmujące się produkcją kół blaszanych o promieniu 1 metr. Koła wycinamy z arkusza blachy o szerokości 1 metr. Rysuję na tablicy arkusz i koła. Ładnie widać jak blacha zużyta na koło stanowi zużycie teoretyczne, skrawki z rogów to straty materiału, a cały kwadrat w tym przykładzie to norma techniczna zużycia materiału na jedno koło.

Ćwiczenie

Oblicz normę techniczną zużycia materiału przy produkcji stalowych klocków, których waga wynosi 24 kg.. W procesie produkcyjnym powstają straty wynoszące przy wycinaniu 12 % i przy szlifowaniu 8%.     
                                                                                                                                                  a)  Dokonaj wyliczeń, gdy wskaźnik strat określony jest w stosunku do normy zużycia, 
b) Dokonaj wyliczeń, gdy wskaźnik strat określony jest w stosunku do zużycia teoretycznego

Cdn.